Καταληκτικές Σκέψεις
Το The Green Mile είναι μια εκπληκτική ταινία. Είναι η δεύτερη ταινία που με έκανε να κλάψω, κάτι που από μόνο του λέει πολλά. Η ταινία είναι βαθιά συγκινητική. Ποτέ δεν πίστευα ότι ένας δεσμοφύλακας σε πτέρυγα θανατοποινιτών θα μπορούσε να είναι τόσο συμπαθής, ούτε ότι ο θεατής θα ένιωθε τόση συμπόνια για τους κρατούμενους του «Μιλίου». Αν δεν έχετε δει αυτό το αριστούργημα του κινηματογράφου, κάντε στον εαυτό σας τη χάρη και δείτε το.
Προσοχή: Ακολουθούν Spoilers
Περίληψη
Η ιστορία ακολουθεί τον Πολ Έτζκομπ, ο οποίος αφηγείται τις εμπειρίες του ως δεσμοφύλακας στη θανατική πτέρυγα σε μια φίλη του σε οίκο ευγηρίας. Ένας άνδρας με θαυματουργές ικανότητες, ο Τζον Κόφι, είναι αθώος αλλά βρέθηκε απλώς στο λάθος μέρος τη λάθος στιγμή. Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στο Green Mile, αναπτύσσει φιλία με τον Πολ και τον βοηθά με τα ιατρικά του προβλήματα. Αφού επιτελεί και άλλα θαύματα, οι δεσμοφύλακες προσπαθούν να τον ελευθερώσουν· όμως συνειδητοποιούν ότι δεν έχουν την απαραίτητη εξουσία, ενώ το γεγονός ότι ο Τζον βρέθηκε να κρατά δύο νεκρά κορίτσια στον τόπο του εγκλήματος είναι καταδικαστικό. Προς το τέλος της ιστορίας, ο Τζον καταδικάζεται και οδηγείται στην ηλεκτρική καρέκλα, προς μεγάλη απογοήτευση των δεσμοφυλάκων.
Η αφήγηση επιστρέφει στον οίκο ευγηρίας, όπου ο Πολ παίρνει τη φίλη του για έναν περίπατο σε μια εγκαταλελειμμένη καλύβα και της δείχνει ένα ποντίκι, τον κύριο Τζίνγκλς, εξηγώντας πως ο Τζον τους χάρισε —ή τους καταράστηκε— με μια αφύσικα μακρά ζωή. Ο Πολ θεωρεί αυτή την «κατάρα» ως εξιλέωση για το ότι επέτρεψε σε ένα θαύμα του Θεού να οδηγηθεί στην καρέκλα.
Θεματικές
Οι βασικές θεματικές του The Green Mile είναι ο θάνατος, ο ρατσισμός και η εμπειρία των κρατουμένων στο σωφρονιστικό σύστημα. Ο θάνατος είναι το κυρίαρχο θέμα της ταινίας. Δείχνει πως, όσο σκληραγωγημένος κι αν είναι κάποιος, όταν έρθει αντιμέτωπος με τον θάνατο, λυγίζει. Ο θεατής βλέπει ανθρώπους που γνωρίζουν ότι βρίσκονται στις τελευταίες εβδομάδες ή στιγμές της ζωής τους και πώς αντιδρούν. Κάποιοι ξεσπούν βίαια, όπως ο Γουίλιαμ «Μπιλ» Γουόρτον, ενώ άλλοι προσπαθούν να εκμεταλλευτούν τον χρόνο που τους απομένει, όπως ο Εντουάρ Ντελακρουά.
Παράλληλα, η ταινία θολώνει τα όρια ανάμεσα στη βεβαιότητα και την οριστικότητα του θανάτου και την αβεβαιότητα των «στοιχείων». Ο Τζον είναι ένα θαύμα — και παρ’ όλα αυτά εκτελείται. Ένα θαύμα αφαιρείται οριστικά από τον κόσμο με ψευδή προσχήματα, βασισμένα σε περιστασιακές αποδείξεις που αργότερα αποδεικνύονται λανθασμένες.
Ο ρατσισμός εμφανίζεται κυρίως μέσα από τις ανοιχτά ρατσιστικές προσβολές του Γουίλιαμ προς τον Τζον. Ωστόσο, αυτές είναι σχεδόν οι μόνες ξεκάθαρες αναφορές στο θέμα, γι’ αυτό και δεν θεωρώ ότι ο Τζον αντιμετωπίστηκε πιο σκληρά ή καταδικάστηκε άδικα εξαιτίας της φυλής του.
Η ταινία συνολικά απεικονίζει τη ζωή των θανατοποινιτών. Παρουσιάζει τόσο την καλή όσο και την κακή πλευρά των δεσμοφυλάκων: ο Πολ, ο Μπρούτους Χάουελ, ο Ντιν Στάντον και ο Χάρι Τέρουιλιγκερ φέρονται με καλοσύνη στους κρατούμενους, ενώ ο Πέρσι Γουέτμορ προσπαθεί να κάνει τις τελευταίες τους εβδομάδες μαρτυρικές. Η ταινία σχολιάζει τη διαφθορά στο σωφρονιστικό σύστημα μέσω του Πέρσι, ο οποίος «γνωρίζει ανθρώπους» και προστατεύεται από τις συνέπειες των πράξεών του. Παράλληλα, δείχνει και τη θετική πλευρά του συστήματος, καθώς ο Πέρσι τελικά χάνει την εξουσία του και κάποιοι δεσμοφύλακες ενδιαφέρονται πραγματικά για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια των κρατουμένων. Το μεγαλύτερο βάρος της ευθύνης, ωστόσο, πέφτει στην κοινωνία και τα δικαστήρια που βιάζονται να βγάλουν συμπεράσματα.
Συμβολισμός
Ο κύριος Τζίνγκλς συμβολίζει τη χαρά που καταφέρνει να εισχωρήσει στο Green Mile, παρά τις ζοφερές συνθήκες. Στην αρχή της ταινίας, το ποντίκι ξεγλιστρά και ξεφεύγει από τους δεσμοφύλακες, δείχνοντας πως η χαρά μπορεί πάντα να ξεγελά το κακό. Όταν πατιέται και επιβιώνει, «ξεγελά» τον θάνατο, συμβολίζοντας την αθάνατη ευτυχία. Ο κύριος Τζίνγκλς εμφανίζεται στον Πολ στην τελευταία του μέρα ως δεσμοφύλακας, υποδηλώνοντας ότι η χαρά είναι απαραίτητη στις πιο σκοτεινές στιγμές. Αν την αποδεχτείς, σε συνοδεύει μέχρι τα βαθιά γεράματα — όπως φαίνεται από το γεγονός ότι ο Πολ κρατά τον Τζίνγκλς σε ένα κουτί πούρων, έναν αιώνα αργότερα.
Τα έντομα που βγαίνουν από το στόμα του Τζον συμβολίζουν το κακό. Καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας, τον βλέπουμε να απορροφά το κακό από ανθρώπους και καταστάσεις, να το αποβάλλει και να το εξουδετερώνει. Αυτό δείχνει ότι το καλό πάντα υπερισχύει του κακού. Όταν ο Τζον μεταφέρει αυτά τα έντομα στον Πέρσι, αποκτά πλήρη έλεγχο πάνω του, τονίζοντας ότι το καλό δεν μπορεί μόνο να νικήσει το κακό, αλλά και να το υποτάξει.
Το πράσινο είναι το τελευταίο βασικό σύμβολο της ταινίας. Το πράσινο αντιπροσωπεύει τη ζωή. Έτσι, το Green Mile —ο διάδρομος προς την ηλεκτρική καρέκλα— συμβολίζει το τέλος της ζωής. Όταν οι κρατούμενοι αφήνουν πίσω τους το πράσινο και μπαίνουν στον χώρο της εκτέλεσης, η ζωή τους τελειώνει. Είναι, κυριολεκτικά και συμβολικά, η τελευταία τους διαδρομή πριν «εξαντληθούν τα χιλιόμετρα» της ζωής τους.
Ερμηνείες
Οι ερμηνείες στην ταινία είναι άψογες. Ο Τομ Χανκς ως Πολ Έτζκομπ προσφέρει μία από τις καλύτερες ερμηνείες της καριέρας του. Η συμπάθειά του ως χαρακτήρας συμβάλλει καθοριστικά στο ότι η ταινία αξίζει πέντε αστέρια. Ο Μάικλ Κλαρκ Ντάνκαν ως Τζον Κόφι είναι συγκλονιστικός. Η φράση «φοβάμαι το σκοτάδι» στην ηλεκτρική καρέκλα με έκανε να ξεσπάσω σε λυγμούς. Κανείς δεν θα μπορούσε να τον υποδυθεί καλύτερα. Ο Νταγκ Χάτσισον ως Πέρσι Γουέτμορ είναι επίσης εξαιρετικός. Ελάχιστοι κινηματογραφικοί χαρακτήρες μού έχουν προκαλέσει τόσο έντονη απέχθεια. Κάθε φορά που εμφανιζόταν στην οθόνη, ένιωθα το αίμα μου να βράζει — κάτι που αποδεικνύει το πόσο σπουδαία ήταν η ερμηνεία του. Όλο το καστ αξίζει συγχαρητήρια.
Κινηματογράφηση
Ο φωτισμός παίζει τεράστιο ρόλο στην ταινία. Κατά την εκτέλεση του Ντελ, τα φώτα ξεκινούν σβηστά, δημιουργώντας μια ζοφερή και θλιβερή ατμόσφαιρα, και στη συνέχεια τρεμοπαίζουν, ενισχύοντας το αίσθημα μυστηρίου για τους υπόλοιπους κρατουμένους. Οι γωνίες λήψης χρησιμοποιούνται επίσης για να αναδείξουν το επιβλητικό, σχεδόν υπεράνθρωπο ύψος του Τζον.
Μουσική
Το soundtrack είναι σχετικά μέτριο. Παρ’ όλα αυτά, μου άρεσε ιδιαίτερα η χρήση του τραγουδιού “Cheek to Cheek” του Φρεντ Αστέρ. Ο ήχος γενικότερα αξιοποιείται εξαιρετικά για να μεταδώσει τη σοβαρότητα και τη δραματικότητα της κατάστασης στο Green Mile. Η σιωπή παίζει καθοριστικό ρόλο, αλλά ακόμη και ο ήχος από τις λάμπες που σπάνε ενισχύει αυτή τη συναισθηματική ένταση.
